Pilarki spalinowe W ruchu reformatorskim wielką rolę odegrała literatura. Ożywczy prąd ogarnął pisarzy i działaczy na polu języka. Pod wpływem mchów narodowych w Europie nastąpił zwrot ku własnej, tureckiej przeszłości, ku szukaniu własnych źródeł kultury, ku odrodzeniu tureckiego języka, który dotąd był w pogardzie, ustępując miejsca arabskiemu jako ogólnie kulturalnemu językowi islamu. W r. 1875 wyszło drugie wydanie opracowanej jeszcze w r. 1851 gramatyki tureckiej Kavaid-i Osmaniye Fuada i Cevdeta pod tytułem Kavaidi Turkiye. Nauczanie gramatyki tureckiej wprowadzano stopniowo do wszystkich szkół różnego typu. Wspomniany wyżej Mustafa Cefalettin Pasza (Konstanty Borzęcki) w swej pracy Les Turcs anciens et modernes (ISÓ9) zwrócił uwagę na łączność historyczną i etniczną Turków osmańskich z Turkami Azji Środkowej, budząc ambicje narodowe. Wybitny pisarz Inrahim Sinasi, były uczestnik rewolucji paryskiej w I848r., współpracownik Resida Paszy, rozpoczął energiczną walkę o oczyszczenie języka z naleciałości obcych i stworzenie nowej literatury w języku zrozumiałym dla ogółu, opartej w pewnej mierze na wzorach literatury zachodnioeuropejskiej. Działacze ci skupili się dokoła pisma „Tarcuman-i Ahval\" („Komentator Sytuacji\"), założonego W r. 1860, a będącego pierwszą nowoczesną gazetą z artykułami, a nie, jak poprzednie, urzędówką z komunikatami z życia dwora (np. „Takvim-i Vekayi\"). Później Ci nasi założył nową gazetę ,.Tasvir-i Efkar\" („Odbicie Poglądów\"). Skupiło się w jej redakcji grono ludzi światłych, walczących z obskurantyzmem i zacofaniem kulturalnym. Kulturystyka

bielizna damska